حسابداری مالی چیست؟ معرفی رشته، مشاغل و بازار کار
حسابداری مالی یکی از شاخه‌های تخصصی و حوزه‌های اصلی حسابداری است. کسانی که به عنوان حسابدار مالی در مجموعه‌ای استخدام می‌شوند کارشان ثبت، طبقه‌بندی و گزارش رویدادهای مالی در چارچوب استانداردهای مربوطه است. هدف از انجام حسابداری مالی تهیه یک سری گزارش قابل اتکا برای سرمایه‌گذاران و مشاوران است تا تصویری روشن از وضعیت مالی، عملکرد و جریان‌های نقدی کسب و کار داشته باشند.
این شاخه از حسابداری، کاربردی گسترده در سازمان‌های مختلف دارد. برای همین از نظر موقعیت شغلی، در جایگاه مناسب و پرتقاضایی قرار دارد. در این مطلب قصد داریم درباره این شاخه از حسابداری و کاربردهای مختلف آن صحبت کنیم. اگر به این موضوع علاقه‌مندید، با ما تا پایان مطلب همراه بمانید.
حسابداری مالی چیست و چه کاربردی دارد؟
قبل از هر چیز باید بدانیم حسابداری مالی چیست و چه جایگاهی در میان دیگر شاخه‌های آن دارد. به بیان ساده، فرایند ثبت، خلاصه‌سازی و گزارش معاملات تجاری یک شرکت در یک دوره زمانی مشخص است. این گزارش‌ها در قالب صورت‌های مالی اصلی مثل ترازنامه، صورت سود و زیان و جریان نقدی ارائه می‌شوند. هدف از تهیه این گزارش‌ها نیز نشان دادن عمکرد و موقعیت مالی شرکت به افراد خارج از سازمان است. بد نیست بدانید که یکی از مهم‌ترین اصول حسابداری که فرد حسابدار از آن پیروی می‌کند، مبنای تعهدی است. با توجه به این اصل، درآمدهای هر ماه هنگامی که تحقق یافته و به وجود آمده‌اند و هزینه‌های مربوط باید در همان ماه مالی ثبت شوند، نه زمان دریافت یا پرداخت وجه نقد.
هدف اصلی حسابداری مالی چیست؟
عده‌ای از کسانی که با حسابداری مالی آشنایی چندانی ندارند گمان می‌کنند که هدف اصلی آن، مستقیما افزایش سود یا پیش‌بینی قطعی آینده شرکت است. این تصور درباره هدف این رشته از اساس اشتباه است. هدف اصلی، رسیدن به اطلاعات مفید، کاربردی و قابل تکیه و مهمتر از همه قابل اعتماد است. شرکت‌ها و کسب و کارهای مختلف با کمک فرد حسابدار مالی می‌توانند میزان درآمد، دارایی و هزینه‌ها را در یک بازه زمانی مشخص به صورت واضح و قابل درک به مجموعه ارائه می‌دهند. لیستی از اهداف این حوزه از حسابداری را در ادامه آورده‌ایم:
🔹ارائه اطلاعات مفید و تایید شده از درآمد، صاحبان سرمایه، هزینه‌ها و بدهی‌ها؛ (فرد حسابدار باید مشخص کند که یک واحد اقتصادی چه مقدار دارایی، بدهی مثلا وام دارد و چه میزان از این دارایی‌ها به صاحبان سهام و کسب و کار متعلق است.
🔹ارائه مدارک و صورت مالی قابل درک برای افراد برون سازمانی؛ (افرادی که در خارج از سازمان فعالیت دارند با نگاهی به صورت مالی ارائه شده توسط حسابدار می‌توانند متوجه شوند که در پی درآمدها، هزینه‌ها و بدهی و دارایی، مجموعه سود کرده است یا ضرر.
🔹ارائه اطلاعات مفید برای تصمیم‌گیران برون سازمانی مثل سرمایه‌گذاران، وام‌دهندگان و سایر اعتباردهندگان؛ (این بخش به افراد بیرون از سازمان، کسانی که سرمایه‌گذار هستند و اعتبار می‌دهند کمک می‌کند تا تصمیم بگیرند که باز هم با مجموعه ادامه دهند و سرمایه تزریق کنند یا خیر.)
🔹به مدیریت کمک می‌کند تا با توجه به صورت‌های مالی ارائه‌شده که مورد اعتماد هستند راحت‌تر بتواند برای استفاده از منابع اقتصادی و واحدهای تجاری پاسخ و توجیه داشته باشد. مثلا بخشی از منابع برای پرداخت حقوق کارکنان استفاده شده، بخشی هم برای خرید تجهیزات چه نتیجه‌ای داشته؟! در این سند نیز نتیجه استفاده از منابع مالی قید می‌شود.
چه کسانی از اطلاعات حسابداری مالی استفاده می‌کنند؟
همه کسانی که براساس اطلاعات مالی و عملکرد یک شرکت درباره چگونگی سرمایه‌گذاری یا اعطای تسهیلات به آن تصمیم می‌گیرند، از اطلاعات و مستندات حسابداری مالی استفاده می‌کنند. سرمایه‌گذاران و سهام‌داران برای تصمیم‌گیری درباره اینکه آیا روی شرکت سرمایه‌گذاری کنند یا نه، بانک‌ها و اعتباردهندگان برای تصمیم‌گیری درباره اعطای وام و تسهیلات، نهادهای نظارتی و دیگر افراد ذی‌نفع و البته خود مدیران شرکت، همه به این اطلاعات نیاز دارند.
برای مثال اگر بانکی قصد اعطای تسهیلات داشته باشد، باید به صورت‌های مالی شرکت دسترسی یابد تا بتواند وضعیت بدهی‌ها، سودآوری و توان بازپرداخت شرکت را بررسی کند و برمبنای آن تصمیم بگیرد.
حسابداری مالی چه رشته‌ای است؟
حسابداری مالی یکی از شاخه‌های رشته حسابداری است که همانطور که گفتیم تمرکز آن روی ثبت و گزارش اطلاعات مالی است، نه صرفا ارائه راهکار برای رسیدن به سود بیشتر. با این حال در نظام آموزشی ایران به عنوان یک رشته مجزا شناخته نمی‌شود، بلکه جزو دروس تخصصی رشته حسابداری است.
برای همین کسانی که قصد دارند از مسیر غیردانشگاهی با این تخصص آشنا شوند، وارد دوره‌های آموزش آزاد شده و چگونگی کار با صورت‌های مالی را می‌آموزند. در مراکز و موسسات آزاد افراد یاد می‌گیرند که چگونه اسناد حسابداری را ثبت کنند، ترازنامه تهیه کنند و صورت مالی بنویسند و ارائه دهند. افراد فارغ‌التحصیل می‌توانند در سازمان‌های دولتی و شرکت‌های خصوصی استخدام و مشغول به کار شوند.
آیا حسابداری مالی یک رشته دانشگاهی مستقل است؟
آنچه که تاکنون مطرح شده حسابداری مالی یک رشته دانشگاهی مستقل نیست، بلکه یکی از دروس تخصصی رشته حسابداری است. برای یادگیری آن از مسیر دانشگاهی، باید وارد رشته حسابداری شوید. این درس 3 واحدی بوده و در ترم‌های میانی دوران تحصیل ارائه می‌شود. البته بهتر است پس از قبولی در کنکور و انتخاب رشته، دفترچه‌های مرتبط با حسابداری را چک کنید تا اگر به صورت مستقل این رشته در دانشگاه ارائه می‌شود بیتوانید انتخاب کنید و آکادمیک وارد این رشته شوید. اگر هم قصد دارید به صورت مجزا این حیطه را یاد بگیرید، باید در کلاس‌های آزاد ثبت‌نام کنید. مهم است بدانید که یادگیری در دانشگاه، کاملا با یادگیری امور آن در موسسات آزاد متفاوت است.
در حسابداری مالی چه درس‌ها و مباحثی آموزش داده می‌شود؟
در دانشگاه درس حسابداری مالی به صورت یک درس 3 واحدی ارائه می‌شود و برای برداشتن آن لازم است که اصول حسابداری، حسابداری میانه و پیشرفته و دیگر دروس را پاس کرده باشید. با این حال وقتی در یک آموزشگاه آزاد یک دوره رشته حسابداری مالی برمی‌دارید، باید سرفصل‌های زیر را بگذارنید:
🔹اصول حسابداری
🔹حسابداری میانه و پیشرفته
🔹استانداردهای حسابداری
🔹تهیه و تحلیل صورت‌های مالی
🔹حسابداری دارایی‌ها و بدهی‌ها
🔹حقوق بازرگانی
🔹اقتصاد خرد و کلان
🔹نرم‌افزارهای حسابداری و اکسل
توجه داشته باشید که هر آموزشگاه براساس تشخیص خود محتوای آموزشی دوره‌ها را مشخص می‌کند. برای همین ممکن است در دوره‌ای ثبت نام کنید و متوجه شوید که محتوای آموزشی آن متفاوت با چیزی است که در اینجا اشاره شد.
حسابداری مالی برای چه افرادی مناسب است؟
ورود به حسابداری مالی اول از همه برای کسانی مناسب است که به زبان عامیانه، عاشق حساب و کتاب بوده و به اعداد و تحلیل آنها علاقه دارند. در این مسیر داشتن دقت، نظم، مسئولیت‌پذیری و مهارت کار با داده‌ها و علاقه به یادگیری نرم افزارها به شما کمک بسیار زیادی می‌کند تا در این تخصص، موفق شوید.
رشته حسابداری مالی چه شغل‌هایی دارد؟
بازار کار حسابداری مالی خوب است. دلیل آن هم کاربرد این تخصص در انواع سازمان‌ها است. کسانی که موفق به گذراندن یک دوره کاربردی می‌شوند می‌توانند در شغل‌های زیر مشغول به کار شوند:
🔹حسابدار
🔹کارمند دفتر حسابداری
🔹حسابرس
🔹مدیر ارشد مالی
🔹حسابرس ممیزی
🔹مشاور مالی
شرایط استخدام هر کدام از شغل‌هایی که نام بردیم متفاوت است و بعضی مشاغل مثل مدیریت ارشد مالی، به سابقه یا آموزش تکمیلی نیاز دارند.
معرفی مهم‌ترین مشاغل مرتبط با حسابداری مالی
در جدول زیر می‌توانید شرح وظایف و سطح ورود رایج هر کدام از مشاغل مرتبط با حسابداری مالی را ببینید و با یکدیگر مقایسه کنید:
| شغل | شرح وظایف اصلی | سطح ورود رایج |
|---|---|---|
| کارآموز حسابداری | کمک به ثبت اسناد و بایگانی مدارک مالی | بدون سابقه یا با سابقه محدود |
| کمک‌حسابدار | ثبت اسناد، کنترل فاکتورها و مغایرت‌گیری | مقدماتی |
| حسابدار مالی | ثبت رویدادها، کنترل حساب‌ها و مشارکت در تهیه گزارش‌های مالی | مقدماتی تا میانی |
| کارشناس حسابداری | رسیدگی به حساب‌های مشخص و تهیه گزارش‌های مرتبط | میانی |
| حسابدار ارشد | کنترل ثبت‌ها، بررسی حساب‌ها و مشارکت در بستن حساب‌های پایان دوره | باتجربه |
| کارشناس گزارشگری مالی | تهیه و کنترل صورت‌های مالی و یادداشت‌های مرتبط | متخصص |
| رئیس حسابداری | نظارت بر عملکرد تیم حسابداری و فرایندهای مالی | مدیریتی |
| مدیر مالی | هدایت امور مالی، نظارت بر گزارشگری و تصمیم‌های مالی در حدود مسئولیت سازمانی | مدیریتی ارشد |
توجه داشته باشید که هر کدام از این عناوین شغلی و سطوح نام‌برده، ممکن است در شرکت‌ها با یکدیگر متفاوت باشند. این جدول در اصل یک مسیر متداول را نشان می‌دهد و ترتیب ارتقای شغلی بیان شده در آن، قطعی نیست.
فارغ‌التحصیل حسابداری مالی در چه سازمان‌هایی می‌تواند کار کند؟
کسانی که در رشته حسابداری ظ فارغ‌التحصیل می‌شوند، می‌توانند بعد از کسب تجربه و افزایش دانش عملی، در سازمان‌های زیر مشغول به کار شوند:
🔹شرکت‌های بازرگانی و خدماتی
🔹شرکت‌های تولیدی
🔹بانک‌ها و مؤسسات مالی
🔹شرکت‌های حسابداری و حسابرسی
🔹سازمان‌ها و مؤسسات عمومی
🔹شرکت‌های بزرگ دارای واحد گزارشگری مالی
همچنین در صورت کسب دانش مرتبط، می‌توانند در سازمان‌های حسابرسی، مالیاتی یا تحلیل مالی نیز وارد شوند.
وظایف حسابدار مالی چیست؟
وظایف حسابدار مالی شامل ثبت و طبقه‌بندی رویدادهای مالی، کنترل و تطبیق حساب‌ها، تهیه صورت‌ها و گزارش‌های مالی، انجام عملیات پایان دوره مالی و رعایت استانداردهای حسابداری و کنترل اسناد می‌شود. در ادامه هر کدام از این وظایف را به صورت جدا توضیح خواهیم داد.
ثبت و طبقه‌بندی رویدادهای مالی
در هر شرکت رویدادهای مالی بسیار مختلفی رخ می‌دهد. وظیفه ثبت و طبقه‌بندی این رویدادها که شامل ثبت خرید، فروش، دریافت، پرداخت و سایر معاملات همراه با مستندات مربوطه می‌شود، برعهده حسابدار مالی است. داشتن دقت و نظم در انجام این وظیفه بسیار کمک کننده است.
کنترل و تطبیق حساب‌ها
بخش دیگری از وظایف حسابدار مالی شامل کنترل و تطبیق حساب‌ها می‌شود. رسیدگی به مانده حساب‌ها، تشخیص مغایرت بانکی، بررسی و کنترل حساب‌های دریافتی و پرداختی و کشف خطاهای احتمالی، جزو اصلی‌ترین وظایف حسابدار مالی هنگام کنترل و تطبیق حساب‌هاست. علاقه به اعداد و تحلیل عددی، تضمین موفقیت در انجام این وظیفه است.
تهیه صورت‌ها و گزارش‌های مالی
کسانی که وارد حیطه حسابداری مالی می‌شوند باید کار با یک یا دو نرم‌افزار حسابداری را هم یاد بگیرند تا بتوانند از پس تهیه صورت‌ها و گزارش‌های مالی برآیند. در اصل حسابداران مالی وظیفه تهیه صورت وضعیت، صورت سود و زیان و سایر گزارش‌های مورد نیاز را به وسیله نرم‌افزارهای تخصصی برعهده دارند.
انجام عملیات پایان دوره مالی
از دیگر وظایف حسابدار مالی می‌توان به انجام عملیات پایان دوره اشاره کرد. این وظیفه شامل بررسی تعدیلات، ثبت‌های پایان دوره، کنترل حساب‌ها و کمک به بستن حساب‌ها می‌شود. برای انجام این کار لازم است که با دیگر اعضای سازمان هم مشورت شود و از آنها اطلاعات دقیق خواست.
رعایت استانداردهای حسابداری و کنترل اسناد
انجام هر کدام از وظایف حسابداری مالی که نام بردیم بدون رعایت استانداردها و کنترل اسناد، ارزش چندانی ندارد. برای همین بخش دیگری از وظایف حسابدار مالی شامل رعایت رویه‌های حسابداری، مستندسازی معاملات و همکاری با حسابرسان یا واحدهای نظارتی می‌شود. البته توجه داشته باشید که تمام این وظایف لزوما بر عهده یک حسابدار نیست. روند کار در شرکت‌های بزرگ اینگونه است که مسئولیت‌ها میان افراد و واحدهای تخصصی تقسیم می‌شوند.
مراحل انجام حسابداری مالی چگونه است؟
برای اینکه به خوبی بدانید که حسابداری مالی چیست و چطور انجام می‌شود، لازم است با چرخه آن آشنا شوید. این چرخه که گذراندن آن به تهیه صورت‌های مالی مستند و قابل اعتماد ختم می‌شود، شامل مراحل زیر است:
🔹جمع‌آوری و بررسی اسناد مالی: ابتدا فاکتورها، رسیدها و اسناد بانکی جمع‌آوری و از نظر صحت و کامل بودن بررسی می‌شوند.
🔹ثبت رویدادها در سیستم حسابداری: هر رویداد مالی به صورت یک سند حسابداری (بدهکار و بستانکار) در سیستم ثبت می‌شود.
🔹طبقه‌بندی و کنترل حساب‌ها: مبالغ ثبت‌شده در حساب‌های مربوط مانند دارایی‌ها، بدهی‌ها، درآمدها و هزینه‌ها طبقه‌بندی و کنترل می‌شوند.
🔹تهیه تراز آزمایشی و ثبت تعدیلات: تراز آزمایشی برای اطمینان از برابری بدهکار و بستانکار تهیه می‌شود و سپس اقلامی مانند استهلاک و پیش‌پرداخت‌ها تعدیل می‌شوند.
🔹تهیه و ارائه صورت‌های مالی: در پایان، صورت‌های مالی شامل ترازنامه، صورت سود و زیان و صورت جریان نقدی تهیه و ارائه می‌شوند.
برای درک بهتر چرخه، فرض کنید یک شرکت، تجهیزات اداری خریداری می‌کند. حسابدار ابتدا فاکتور خرید را بررسی و در سیستم ثبت می‌کند، سپس دارایی مربوط را در حساب‌ها منعکس کرده و در پایان دوره، استهلاک آن را در صورت‌های مالی گزارش می‌دهد.
انواع صورت‌های مالی در حسابداری مالی کدام‌اند؟
صورت‌های مالی مختلفی در حسابداری بررسی و تهیه می‌شوند. این صورت‌ها شامل وضعیت مالی یا ترازنامه، صورت سود و زیان، صورت سود و زیان جامع، صورت تغییرات در حقوق مالکانه (صاحبان سرمایه و سهام)، صورت جریان‌های نقدی و یادداشت‌های توضیحی صورت‌های مالی می‌شود. در ادامه هر کدام را به صورت خلاصه معرفی خواهیم کرد.
صورت وضعیت مالی یا ترازنامه
صورت وضعیت مالی یا ترازنامه یکی از انواع صورت‌های مالی است که در آن دارایی‌ها، بدهی‌ها و حقوق مالکانه شرکت در یک تاریخ مشخص نمایش داده می‌شود. تنظیم این صورت نیازمند جمع‌آوری اطلاعات مالی مثل میزان خرید و فروش کلی شرکت در یک دوره زمانی مشخص است.
صورت سود و زیان
بعد از تنظیم صورت وضعیت مالی یا ترازنامه، امکان تنظیم صورت سود و زبان فراهم می‌شود. در این صورت مالی مواردی مثل درآمدها، هزینه‌ها و سود یا زبان شرکت در یک دوره مالی (ماهانه یا سالانه) نمایش داده می‌شود و جزو صورت‌های مالی مهمی است که باید به سرمایه‌گذاران و نهادهای مرتبط با شرکت ارائه شود.
صورت سود و زیان جامع
گزارش سود و زیان جامع در حسابداری مالی یعنی ارائه همه موارد اعم از درآمدها و هزینه‌هایی که روی حق صاحبان سرمایه و سرمایه‌گذار تاثیر دارد. برای مثال حتی تغییر ارزش دارایی‌ها نیز لحاظ می‌شود و در پایان به شکل سود و زیان جامع مستند می‌شود. مشاهده این مورد توسط مدیران، به آنها کمک می‌کند تا در یک نگاه از عملکرد مالی شرکت مطلع شوند، به همین خاطر جزو صورت‌های مالی مهم جهت تصمیم‌گیری برای مسیر استراتژی مجموعه محسوب می‌شود.
صورت تغییرات در حقوق مالکانه
هرگونه تغییرات در اجزای حقوق مالکانه یا همان صاحبان سرمایه شرکت طی یک دوره مشخص، در این بخش نمایش داده می‌شود. برای مثال هرگونه تغییرات در سهام شرکت را می‌توانید در این صورت مالی مشاهده کنید. تنظیم این سند به وسیله نرم‌افزارهای حسابداری ممکن است.
صورت جریان‌های نقدی
یکی دیگر از صورت‌های مالی که حسابدار باید تنظیم کند، صورت جریان‌های نقدی است. در این صورت مالی اطلاعاتی مثل جریان‌های ورود و خروج وجه نقد در فعالیت‌های عملیاتی، سرمایه‌گذاری و تامین مالی نمایش داده شده و تنظیم آن برای ارائه به نهادهای مرتبط با شرکت ضروری است.
یادداشت‌های توضیحی صورت‌های مالی
برای ارائه اطلاعات تکمیلی درباره هر کدام از این صورت‌های مالی، یک سری یادداشت‌های توضیحی نیز باید تنظیم شود. در این یادداشت‌ها رویه‌های حسابداری با اهمیت و جزئیات لازم برای فهم بهتر ارقام آورده می‌شود. در اصل صورت‌های مالی به همراه یادداشت‌های توضیحی به افراد ذی ربط تحویل داده می‌شود.
تفاوت حسابداری مالی با سایر شاخه‌های حسابداری چیست؟
به طور کلی حسابداری مالی با هر کدام از شاخه‌های حسابداری در یک سری جزئیات تفاوت دارد. این تفاوت‌ها را در جدول زیر آورده‌ایم:
| نوع حسابداری | تمرکز اصلی | تفاوت با حسابداری مالی |
|---|---|---|
| حسابداری مالی | تهیه اطلاعات و صورت‌های مالی | تمرکز بر گزارشگری مالی عمومی |
| حسابداری مدیریت | ارائه اطلاعات برای تصمیم‌های داخلی | تمرکز بیشتر بر نیازهای مدیریتی داخل سازمان |
| حسابداری صنعتی | اندازه‌گیری و تحلیل بهای تمام‌شده | تمرکز بر هزینه‌یابی محصولات و خدمات |
| حسابداری مالیاتی | محاسبات و تکالیف مرتبط با مالیات | تمرکز بر قوانین و مقررات مالیاتی |
تفاوت حسابداری مالی و حسابداری مدیریت
به طور کلی حسابداری مالی بر گزارشگری عمومی مالی، یعنی ارائه اطلاعات مالی شرکت به استفاده‌کنندگان برون سازمانی مثل سرمایه‌گذاران، اعتباردهندگان و مراجع نظارتی تاکید دارد و طبق استانداردها و الزامات قانونی مشخصی انجام می‌شود. از طرفی حسابداری مدیریت، فنی است که برای تصمیم‌گیری داخلی سازمان به کار می‌رود و شامل تهیه اطلاعات اختصاصی و آینده‌نگری درباره شرکت است. این اطلاعات فرمت مشخصی ندارد و براساس نیاز مدیران تهیه می‌شود. برای مثال صورت سود و زیان سالانه، خروجی حسابداری مالی است، در حالی که گزارش سودآوری تفکیکی محصولات برای مدیر فروش، یکی از خروجی‌های حسابداری مدیریت است.
برای ورود به شغل حسابداری مالی چه مهارت‌هایی لازم است؟
برای ورود به شغل حسابداری مالی لازم است یک سری مهارت‌ها را کسب کنید. مهم‌ترین شامل مهارت‌های تخصصی مرتبط، آموختن کار با نرم‌افزارهای مرتبط و مهارت‌های فردی و ارتباطی می‌شود. برای یادگیری مهارت‌های تخصصی می‌توانید در دوره های حسابداری شرکت کنید.
مهارت‌های تخصصی حسابداری مالی
مهارت‌های تخصصی حسابداری مالی شامل آشنایی با اصول و استانداردهای حسابداری، تسلط بر ثبت اسناد و ماهیت حساب‌ها، شناخت صورت‌های مالی و فرایند پایان دوره و مغایرت‌گیری و کنترل حساب‌ها می‌شود. همچنین باید با مبانی مالیات و قوانین مرتبط با شغلی که مدنظر دارید آشنا شوید تا بتوانید مهارت‌ها را با چارچوب قانونی و مالیاتی آن شغل تطبیق دهید.
نرم‌افزارهای موردنیاز حسابدار مالی
برای انجام هر کدام از وظایفی که در حسابداری مالی تعریف شده، باید کار با یک نرم افزار تخصصی را بیاموزید. مشهورترین و کاربردی‌ترین این نرم‌افزارها شامل موارد زیر می‌شود:
🔹اکسل: به خاطر داشتن فرمول‌های تخصصی تحلیل داده، برای تهیه جداول و تحلیل داده‌های مالی عالی است.
🔹نرم‌افزارهای حسابداری رایج در بازار کار ایران مثل سپیدار و هلو برای تهیه صورت‌های مالی
🔹سامانه‌ها و سیستم‌های مالی سازمانی یا ERP، متناسب با موقعیت شغلی
مهارت‌های فردی و ارتباطی
علاوه بر مهارت‌های تخصصی که در یک دوره آموزش حسابداری مالی می‌توانید آنها را بیاموزید، لازم است یک سری مهارت فردی و ارتباطی مثل دقت، رازداری، مدیریت زمان، گزارش‌نویسی، حل مسئله و توانایی همکاری با سایر واحدهای سازمانی هم داشته باشید تا در کار خود موفق شوید.
بازار کار و درآمد حسابداری مالی در ایران چگونه است؟
به طور کلی تقاضا برای حسابداری مالی در شرکت‌های مختلف بالاست. دلیل آن هم این است که برای تنظیم صورت‌های مالی و انجام کارهای تخصصی حسابداری، هنوز هم به نیروی انسانی نیاز است. درآمد حسابداران مالی نیز به میزان مهارت و تجربه‌ای که دارند بستگی دارد.
وضعیت بازار کار حسابداری مالی
تقاضا برای مهارت‌های حسابداری مالی در شرکت‌های مختلف زیاد است و بسته به سطح مهارت و تجربه، شامل کمک‌حسابدار، حسابدار مالی، کارشناس حسابداری، حسابدار ارشد، کارشناس گزارشگری مالی، رئیس حسابداری و مدیر مالی می‌شود. عوامل مؤثر بر فرصت استخدام نیز شامل میزان تجربه عملی، میزان تسلط بر نرم‌افزارهای مالی، میزان آشنایی با استانداردها و مقررات مرتبط، اندازه و نوع صنعت شرکت و شهر و شرایط بازار کار می‌شود.
درآمد حسابدار مالی چقدر است؟
به طور کلی درآمد حسابدار مالی از کم به زیاد به صورت زیر قابل تقسیم‌بندی است:
کمترین درآمد متعلق به کارآموز، سپس حسابدار تازه‌کار، بعد حسابدار ارشد و بالاترین متعلق به رئیس حسابداری است. توجه داشته باشید که به خاطر متفاوت بودن هر کدام از این موقعیت‌های شغلی در شرکت‌های مختلف، نمی‌توان یک مبلغ مشخص را به عنوان درآمد حسابدار مالی درنظر گرفت.
چگونه حسابداری مالی را یاد بگیریم و وارد بازار کار شویم؟
قبل از طی کردن مسیر حسابداری مالی بد نیست نگاهی به مطلب حسابدار کیست بیاندازید تا با کلیت این رشته و وظایف و کاربردهای آن آشنا شوید. مسیر پیش روی شما به طور کلی قابل تقسیم به 5 مرحله است. در ادامه این مراحل را به صورت خلاصه توضیح خواهیم داد
مرحله اول؛ یادگیری اصول حسابداری
مشخصا شرط اول ورود به این حیطه آشنایی با اصول حسابداری است. این اصول شامل مباحث بدهکار و بستانکار، شناخت کامل معادله حسابداری، یادگیری چگونگی ثبت سند، دفتر کل و تراز آزمایشی می‌شود. هر چه در شناخت مبانی و اصول بهتر کار کنید، ادامه مسیر برای شما ساده‌تر خواهد بود.
مرحله دوم؛ یادگیری حسابداری مالی و صورت‌های مالی
بعد از آموختن مبانی و اصول حسابداری به طور کلی، لازم است که با مباحث تخصصی آن نیز آشنا شوید. مباحثی مثل چگونگی ثبت دارایی‌ها، بدهی‌ها، درآمدها، هزینه‌ها و در نهایت تهیه گزارش‌های مالی. گزارش‌های مالی در اصل همان صورت‌های مالی است که معرفی کردیم. یادتان باشد برای تنظیم این صورت‌ها لازم است با قوانین شغلی که قصد دارید در آن مشغول به کار شوید آشنایی کامل پیدا کنید.
مرحله سوم؛ تمرین با نرم‌افزار و اکسل
بعد از یادگیری مفاهیم تخصصی، باید کار عملی را شروع کنید. برای اینکار بهترین نقطه شروع، تمرین با نرم‌افزار و اکسل است. این ابزارها امکان انجام تمرین‌های واقعی شامل ثبت فاکتور، دریافت و پرداخت، مغایرت‌گیری و گزارش‌گیری را برای شما فراهم می‌کنند.
📘ثبت نام کنید: دوره اکسل در حسابداری
مرحله چهارم؛ کارآموزی و کسب تجربه
بعد از مجهز شدن به دانش تئوری و نظری حسابداری مالی، یک دوره کارآموزی بردارید تا تجربه کسب کنید. موقعیت‌های کارآموزی از یک طرف شما را آماده ورود به بازار کار واقعی کرده و از طرف دیگر مسئولیت سنگین زیادی بر دوشتان نمی‌گذارند و برای همین با خیال راحت می‌توانید چگونگی انجام حسابداری مالیاتی را تجربه کنید.
مرحله پنجم؛ انتخاب مسیر تخصصی
تجربه لازم را که کسب کردید، اکنون می‌توانید با دانش و افق دید وسیع، مسیر تخصصی مورد علاقه‌تان را انتخاب کنید. گزارشگری مالی، حسابداری ارشد، مالیات، حسابرسی یا مدیریت مالی از جمله مسیرهایی است که پیشرویتان قرار داد و باید براساس علاقه و مهارت، یکی را انتخاب کنید.
مزایا و چالش‌های شغل حسابداری مالی چیست؟
برای اینکه با آگاهی بیشتری پا در مسیر حسابداری مالی بگذارید، مزایا و چالش‌هایی که پیش روی این شغل قرار دارد را در جدول زیر آورده‌ایم:
| مزایا | چالش‌ها |
|---|---|
| امکان فعالیت در صنایع مختلف | حساسیت بالا نسبت به خطا |
| وجود مسیر رشد از سطح مقدماتی تا ارشد | فشار کاری در زمان بستن حساب‌ها |
| کسب مهارت‌های قابل‌انتقال | نیاز به یادگیری مداوم استانداردها و مقررات |
| امکان ورود از طریق کارآموزی | مسئولیت حفظ محرمانگی اطلاعات |
| امکان توسعه تخصص در حوزه‌های مرتبط | تغییر ابزارها و فرایندها با پیشرفت فناوری |
جمع‌بندی؛ آیا حسابداری مالی مسیر شغلی مناسبی است؟
در این مقاله توضیح دادیم که حسابداری مالی چیست و چطور می‌توانید در این مسیر شغلی گام بگذارید. گفتیم که شاخه‌ای از حسابداری است که تمرکز آن روی تهیه واطلاعات و گزارش‌های مالی قابل اعتماد و مستند است. دیدیم که این حوزه جزو مسیرهای تخصصی پیش روی دانشجویان و فارغ‌التحصیلان حسابداری بوده و فرصت‌های شغلی متنوعی از کمک حسابدار تا مدیر مالی را شامل می‌شود. درنهایت توضیح دادیم که چطور می‌توانید با کسب مهارت و تجربه در این مسیر وارد شوید.
هرچند تاکنون شاخه‌ای جداگانه برای حسابداری مالی به صورت آکادمیک در ایران معرفی نشده، اما فرد دانش‌پذیر با انتخاب رشته حسابداری، با آن آشنا می‌شود. همچنین در صورت تمایل و برای کسب مهارت بیشتر افراد می‌توانند در دوره‌های موسسه‌ها و آموزشگاه‌های آزاد شرکت و این مهارت کاربردی در بازار کار را بیاموزند.
سؤالات متداول
1️⃣حسابداری مالی چیست؟
شاخه‌ای از حسابداری است که کار آن ثبت، طبقه‌بندی و ارائه گزارش اطلاعات مالی مرتبط با یک واحد تجاری است. هدف اصلی حسابداری مالی را می‌توان تهیه صورت‌های مالی مفید برای تصمیم‌گیری صاحبان سرمایه، سهام و حتی مدیریت شرکت دانست.
2️⃣حسابداری مالی چه رشته‌ای است؟
یکی از دروس تخصصی حسابداری است و دانشجویان بعد از ورود به رشته حسابداری، با آن در ترم‌های میانی آشنا می‌شوند. در آموزشگاه‌های آزاد نیز به صورت یک دوره تخصصی عرضه می‌شود.
3️⃣رشته حسابداری مالی چه شغل‌هایی دارد؟
کسانی که در حسابداری مالی متخصص می‌شوند می‌توانند به عنوان کمک‌حسابدار، حسابدار مالی، کارشناس حسابداری، حسابدار ارشد، کارشناس گزارشگری مالی و رئیس حسابداری مشغول به کار شوند. ورود به موقعیت‌های ارشد معمولا به تجربه و کسب مهارت بیشتری نیاز دارد.
4️⃣آیا حسابداری مالی همان حسابداری عمومی است؟
خیر، حسابداری مالی روی گزارشگری اطلاعات مالی تمرکز دارد؛ در حالی که حسابدار عمومی فعالیت‌های گسترده‌تری را شامل می‌شود و صرفا ارائه گزارش مالی نیست.
5️⃣آیا حسابداری مالی ریاضی زیادی دارد؟
توانایی انجام محاسبات عددی و درک مفاهیم انتزاعی از جمله مهارت‌های ریاضی است که برای ورود به حسابداری مالی باید داشته باشید. همچنین تحلیل اطلاعات، شناخت استانداردها و تسلط بر نرم‌افزارها از دیگر مهارت‌هایی است که برای ورود به این تخصص نیاز است.
6️⃣آیا بدون مدرک دانشگاهی می‌توان حسابدار مالی شد؟
با اینکه برای مشغول به کار شدن در بعضی موقعیت‌های شغلی تنها داشتن مهارت عملی و آموزش حرفه‌ای کافی است، اما کارفرمایان داشتن مدرک مرتبط را ضروری می‌دانند. برای همین اگر قصد ورود به موقعیت‌های حرفه‌ای دارید، دنبال گذراندن یک دوره تخصصی و اخذ مدرک معتبر باشید.